ໃນພາລະກິດຕໍ່ສູ້ປົດປ່ອຍຊາດ, ປົດປ່ອຍປະຊາຊົນລາວບັນດາເຜົ່າ, ພັກໄດ້ຖືເອົາກຳລັງແຮງຂອງນັກຮົບປະຕິວັດ, ພະນັກງານ-ສະມາຊິກພັກ ແລະ ປະຊາຊົນລາວບັນດາເຜົ່າທຸກຖ້ວນໜ້າ ເປັນກ້ອນກຳລັງອັນໃຫຍ່ຫຼວງທີ່ໄດ້ປະກອບສ່ວນດ້ວຍນໍ້າໃຈເສຍສະຫຼະອັນສູງສົ່ງ, ອຸທິດຊີວິດ, ເລືອດເນື້ອ, ເຫື່ອແຮງແລະ ສະຕິປັນຍາເຂົ້າໃນຂະບວນການຕໍ່ສູ້ປົດປ່ອຍຊາດ ຈົນສາມາດສະຖາປະນາເປັນປະເທດສາທາ ລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ. ສະນັ້ນ ເພື່ອເປັນການສະແດງຄວາມກະຕັນຍູຮູ້ບຸນຄຸນຕໍ່ຜູ້ທີ່ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດການປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕ, ພັກເຮົາຈຶ່ງຖືເອົາວຽກງານປະຕິບັດນະໂຍບາຍຕໍ່ຜູ້ທີ່ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດດັ່ງກ່າວ ເປັນໜ້າທີ່ການເມືອງສຳຄັນໜຶ່ງຂອງພັກສະເໝີມາ.
“ການປະຕິບັດນະໂຍບາຍຕໍ່ຜູ້ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິ ປະໄຕ ແມ່ນການໃຫ້ນະໂຍບາຍແກ່ຜູ້ທີ່ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີ ດ້ວຍການຫັນສິດນໍາໃຊ້ທີ່ດິນປຸກສ້າງ ແລະ ເຮືອນທີ່ລັດຄຸ້ມຄອງ, ໃຫ້ເງິນອຸດໜູນ, ເງິນອຸດໜູນເທື່ອດຽວ ແລະ ການປຸກສ້າງເຮືອນ…”[1] ໄລຍະຜ່ານມາ ພັກ-ລັດຖະບານເຮົາໄດ້ກໍານົດ ແລະ ປັບປຸງນະໂຍບາຍດ້ານສະຫວັດດີການ, ການ
ຄຸ້ມຄອງ, ຊ່ວຍເຫຼືອທາງດ້ານເສດຖະກິດ, ລວມເຖິງມາດຕະການທາງກົດໝາຍທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ ເພື່ອໃຫ້ການເບິ່ງແຍງດູແລຜູ້ມີຄຸນງາມຄວາມດີຕໍ່ພາລະກິດປະຕິວັດເປັນໄປຢ່າງຄົບຖ້ວນ ຮອບດ້ານ, ທົ່ວເຖິງ, ເຂົ້າເຖິງໄດ້ງ່າຍ ແລະ ສອດຄ່ອງກັບສະພາບເສດຖະກິດ-ສັງຄົມທີ່ມີການປ່ຽນແປງຢ່າງໄວ. ນະໂຍບາຍເຫຼົ່ານີ້ ບໍ່ພຽງແຕ່ເຮັດໜ້າທີ່ຕອບແທນບຸນຄຸນແກ່ຜູ້ທີ່ໄດ້ອຸທິດຕົນ ເພື່ອຊາດເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ຍັງເປັນເຄື່ອງມືສໍາຄັນໃນການປູກຝັງຈິດສໍານຶກແຫ່ງຄວາມກະຕັນຍູ, ຄວາມພິລະອາດຫານ, ຄວາມຮັກຊາດ, ຄວາມຈົງຮັກພັກດີຕໍ່ພັກ, ຄວາມເປັນແບບຢ່າງແຫ່ງການເສຍສະຫຼະໃຫ້ແກ່ຄົນຮຸ່ນຫຼັງ. ໃນກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຄັ້ງທີ X ຂອງພັກເຮົາ ໄດ້ໃຫ້ທັດສະນະວ່າ: “…ສືບຕໍ່ປະຕິບັດນະໂຍບາຍດ້ານສະຫວັດດີການສັງຄົມຢ່າງຕັ້ງໜ້າ ເພື່ອສະແດງຄວາມກະຕັນຍູຮູ້ບຸນຄຸນຕໍ່ພະນັກງານປະຕິວັດອາວຸໂສ, ວີລະຊົນແຫ່ງຊາດ, ນັກຮົບແຂ່ງຂັນ ແລະ ພະນັກ ງານບໍານານ, ພະນັກງານເສຍອົງຄະ, ພະນັກງານ-ລັດຖະກອນ, ທະຫານ, ຕຳຫຼວດ ຜູ້ທີ່ມີຄຸນງາມຄວາມດີຕໍ່ປະເທດຊາດໃຫ້ເໝາະສົມ, ທົ່ວເຖິງ, ຮັບປະກັນຄວາມໂປ່ງໃສ, ຖືກຕ້ອງ ແລະ ຍຸຕິທຳ”[2] ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຄັ້ງທີ XI ຂອງພັກ ກໍໄດ້ເນັ້ນໜັກຕື່ມວ່າ: “…ຕ້ອງປັບປຸງບູລະນະລະບອບນະໂຍບາຍລວມ ແລະ ເພີ່ມທະວີການປະຕິບັດຕົວຈິງໃນຂົງເຂດສະຫວັດດີການສັງຄົມ ແລະ ສັງຄົມສົງເຄາະ, ນັບທັງການປະຕິບັດຖືກຕ້ອງ, ຄົບຖ້ວນ, ທັນການ ລະບອບນະໂຍບາຍຕໍ່ພະນັກງານບໍານານ, ນັກຮົບເສຍອົງຄະ…[3]” ບົນພື້ນຖານທັດສະນະ, ແນວທາງຂອງພັກທີ່ກ່າວມານັ້ນ ຄະນະພັກ-ຄະນະນໍາກະຊວງແຮງງານ ແລະ ສະຫວັດດີ
ການສັງຄົມ ຍາມໃດກໍໄດ້ເອົາໃຈໃສ່ ແລະ ໃຫ້ຄວາມສໍາຄັນຕໍ່ວຽກງານປະຕິບັດນະໂຍບາຍດ້ານສະຫວັດດີການສັງຄົມຕໍ່ຜູ້ມີຜົນງານ, ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕ ດ້ວຍການຈັດຕັ້ງຜັນຂະຫຍາຍເນື້ອໃນຈິດໃຈດັ່ງກ່າວມາເປັນແຜນການ, ແຜນງານ, ໂຄງການລະອຽດຂອງຕົນ, ໃນນີ້ ໄດ້ກຳນົດໃນແຜນວຽກຈຸດສຸມທີ 2 ຂອງແຜນພັດທະນາແຮງງານ ແລະ ສະຫວັດດີການສັງຄົມ ຮອດປີ 2025 ວ່າ: “ປະຕິບັດນະໂຍບາຍສະແດງຄວາມກະຕັນຍູຮູ້ບຸນຄຸນຕໍ່ຜູ້ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມ
ດີໃນພາລະກິດການປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕ ຕາມກຸ່ມເປົ້າໝາຍຕ່າງໆ ໂດຍສະເພາະເປົ້າໝາຍບຸລິມະສິດໃຫ້ສຳເລັດ ໂດຍປັບປຸງຖານຂໍ້ມູນຂ່າວສານໃຫ້ເປັນລະບົບ, ມີຄວາມຊັດເຈນ ແລະ ສະໜອງງົບປະມານເຂົ້າໃນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດໃຫ້ຫຼາຍຂຶ້ນ, ລວມທັງສົ່ງເສີມໃຫ້ສັງຄົມມີສ່ວນຮ່ວມຢ່າງກວ້າງຂວາງ”[4]. ພ້ອມນັ້ນ ກໍໄດ້ເອົາໃຈໃສ່ປະຕິບັດນະໂຍບາຍ ດ້ວຍຮູບການໃຫ້ນະໂຍບາຍອຸດໜູນທາງດ້ານວັດຖຸ ແລະ ງົບປະມານ ເພື່ອເປັນການປະກອບສ່ວນຊຸກຍູ້, ແກ້ໄຂ ແລະ ຍົກລະດັບຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງເຂົາເຈົ້າໃຫ້ນັບມື້ດີຂຶ້ນ ເປັນຕົ້ນແມ່ນການປະຕິບັດນະໂຍບາຍໃຫ້ເງິນອຸດໜູນນາມມະຍົດວີລະຊົນແຫ່ງຊາດ, ປະຕິ ບັດນະໂຍບາຍປຸກສ້າງເຮືອນໃຫ້ພະນັກງານເສຍອົງຄະພິເສດ, ສົມທົບເງິນປຸກສ້າງ ແລະ ສ້ອມແປງ
ເຮືອນ, ປະຕິບັດນະໂຍບາຍໃຫ້ເງິນອຸດໜູນເທື່ອດຽວຕໍ່ຜູ້ເສຍສະຫຼະຊີວິດໃນປາງສົງຄາມ, ປະຕິບັດນະໂຍບາຍໃຫ້ເງິນອຸດໜູນເທື່ອດຽວຕໍ່ຜູ້ທີ່ຍັງມີຊີວິດ, ປະຕິບັດນະໂຍບາຍຕັດເຄື່ອງນຸ່ງໃຫ້ພະນັກງານເສຍອົງຄະ, ປະຕິບັດນະໂຍບາຍບໍລິການຕໍ່ອົງຄະທຽມ ແລະ ນະໂຍບາຍໃຫ້ເງິນປ່ຽນແທນໂກຕ້າລົດ.
“ຜູ້ທີ່ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດການປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕແມ່ນບຸກຄົນທີ່ຍັງມີຊີວິດ ຫຼື ເສຍສະຫຼະຊີວິດທີ່ໄດ້ອຸທິດເລືອດເນື້ອ, ເຫື່ອແຮງ, ສະຕິປັນຍາ ເຂົ້າໃນພາລະກິດການປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕ ເຊິ່ງເປັນຜູ້ທີ່ມີຄວາມຈົ່ງຮັກພັກດີ, ຕັ້ງຕໍ່ບໍລິສຸດຕໍ່ພັກ-ລັດ ແລະ ປະຊາຊົນ ຢ່າງສະເໝີຕົ້ນສະເໝີປາຍ”[5]. ສະນັ້ນ ເພື່ອເຮັດໃຫ້ການປະຕິບັດນະໂຍບາຍມີຄວາມຖືກຕ້ອງ, ເປັນທຳ, ສອດຄ່ອງກັບຄວາມສາມາດ ແລະ ສະພາບຄວາມເປັນຈິງທາງດ້ານເສດຖະກິດ-ສັງຄົມຂອງປະເທດເຮົາໃນໄລຍະໃໝ່ລັດຖະບານ ໄດ້ເອົາໃຈໃສ່ຄົ້ນຄວ້າ, ປັບປຸງບັນດານິຕິກຳທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ ໂດຍສະເພາະແມ່ນໄດ້ປັບປຸງດໍາ
ລັດເລກທີ 272/ລບ ມາເປັນດໍາລັດເລກທີ 57/ລບ, ລົງວັນທີ 27/01/2025 ວ່າດ້ວຍການປະຕິບັດນະໂຍບາຍຕໍ່ຜູ້ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດປະຕິວັດຊາດປະຊາທິປະໄຕ, ໃນນີ້ ສໍາລັບເປົ້າ ໝາຍທີ່ຈະໄດ້ຮັບການປະຕິບັດນະໂຍບາຍ ແມ່ນໄດ້ກຳນົດໄວ້ໃນມາດຕາ 5 ຂອງດຳລັດເລກທີ 57/ລບ ດັ່ງນີ້: ❶ ພະນັກງານອາວຸໂສທີ່ເຂົ້າການປະຕິວັດແຕ່ປີ 1954 ຄືນຫຼັງ ເຊິ່ງມີອາຍຸການປະຕິວັດ 10 ປີຕໍ່ເນື່ອງຂຶ້ນໄປ; ❷ ວີລະຊົນແຫ່ງຊາດ, ນັກຮົບແຂ່ງຂັນແຫ່ງຊາດໃນການສູ້ຮົບ ຫຼື ຮັບໃຊ້ການສູ້ຮົບ; ❸ ຜູ້ເສຍສະຫຼະຊີວິດທີ່ບໍ່ທັນໄດ້ຮັບການປະຕິບັດນະໂຍບາຍອຸດໜູນໃດມາກ່ອນ; ❹ ຜູ້ເສຍຊີວິດໃນໜ້າທີ່ ທີ່ບໍ່ທັນໄດ້ຮັບການປະຕິບັດນະໂຍບາຍອຸດໜູນໃດມາກ່ອນ; ❺ ຜູ້ທີ່ເສຍອົງຄະປະເພດພິເສດ, ຜູ້ເສຍອົງຄະປະເພດໜຶ່ງ, ສອງ, ສາມ, ສີ່ ແລະ ຜູ້ດູແລຜູ້ເສຍອົງຄະປະເພດພິເສດ; ❻ ພະນັກງານ, ທະຫານ,
ຕໍາຫຼວດ ທີ່ເຮັດການຕໍ່ເນື່ອງສິບປີຂຶ້ນໄປ ເຊິ່ງເຂົ້າການປະຕິວັດແຕ່ວັນທີ 31 ທັນວາ ປີ 1974 ຄືນຫຼັງ ທີ່ຍັງບໍ່ໄດ້ຮັບນະໂຍບາຍໃດມາກ່ອນ; ❼ ຄະນະຕາແສງ, ຄະນະແນວລາວຮັກຊາດ, ກອງຫຼອນທີ່ໄດ້ສູ້ຮົບ ຫຼື ຮັບໃຊ້ການສູ້ຮົບໃນພາລະກິດການປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕ ເຊິ່ງເຂົ້າການປະຕິວັດແຕ່ວັນທີ 31 ທັນວາ ປີ 1974 ຄືນຫຼັງ ແລະ ເຮັດການຕໍ່ເນື່ອງສິບປີຂຶ້ນໄປ ທີ່ຍັງບໍ່ໄດ້ຮັບນະໂຍບາຍໃດມາກ່ອນ;
❽ ພໍ່ແມ່ທີ່ມີລູກເສຍສະຫຼະຊີວິດໝົດໃນພາລະກິດການປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕ ເຊິ່ງພໍ່ ຫຼື ແມ່ຍັງມີຊີວິດຢູ່.
ຜ່ານການປະຕິບັດວຽກງານຕົວຈິງໃນໄລຍະ 5 ປີ (2021-2025) ເຫັນວ່າສາມາດແກ້ໄຂຊີວິດການເປັນຢູ່ ແລະ ຕອບແທນບຸນຄຸນຕໍ່ຜູ້ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດການປະຕິວັດຊາດປະຊາທິປະໄຕ ສະເພາະ 5 ເປົ້າໝາຍບຸລິມະສິດ “ປະຕິບັດໄດ້ທັງໝົດ 5.824 ຄົນ, ຍິງ 380 ຄົນ, ເທົ່າກັບ 36,40% ຂອງແຜນການ 5 ປີ (ແຜນການ 16.000 ຄົນ), ເປັນເງິນ 126.763,50 ລ້ານກວ່າກີບ”[6], ໃນນັ້ນ ຂັ້ນສູນກາງປະຕິບັດໄດ້ 5.699 ຄົນ, ຍິງ 360 ຄົນ, ເປັນເງິນ 124.323,67 ລ້ານກວ່າກີບ; ສ່ວນ
ຂັ້ນທ້ອງຖິ່ນ ປະຕິບັດນະໂຍບາຍໃນ 3 ບຸລິມະສິດ ໄດ້ 125 ຄົນ, ຍິງ 20 ຄົນ, ເປັນເງິນ 2.439,82
ລ້ານກີບ. ຄຽງຄູ່ກັນນັ້ນ ກໍໄດ້ເອົາໃຈໃສ່ຄົ້ນຄວ້າ ແລະ ແກ້ໄຂອຸດໜູນເສຍອົງຄະຍ້ອນການສູ້ຮົບ ຫຼື ຮັບໃຊ້ການສູ້ຮົບ (ເປົ້າໝາຍຕໍ່ເນື່ອງ) ໄດ້ 1.090 ຄົນ, ຍິງ 173 ຄົນ, ລື່ນແຜນການ 5 ປີ 14,73 ໄດ້ຄົ້ນຄວ້າ, ຢັ້ງຢືນຜົນງານໃຫ້ພະນັກງານ ເພື່ອຫັນສິດນໍາໃຊ້ທີ່ດິນລັດຄຸ້ມຄອງ ເປັນສິດນໍາໃຊ້ສ່ວນບຸກຄົນ ຈໍານວນ 260 ຄົນ, ຍິງ 60 ຄົນ; ນໍາສົ່ງພະນັກງານເສຍອົງຄະໄປຕໍ່ຂາທຽມ 1 ຄົນ ແລະ ຢັ້ງຢືນເສຍອົງຄະ 3 ຄົນ;
ຮ່ວມມືກັບອົງການຈັດຕັ້ງສາກົນ ແລະ ຄູ່ຮ່ວມພັດທະນາ ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດ 13 ໂຄງການພັດທະນາຊີວິດການເປັນຢູ່ຄົນພິການ ໂດຍສະເພາະແມ່ນການຟື້ນຟູໜ້າທີ່ການ ແລະ ປະຕິບັດນະໂຍບາຍອຸດໜູນເງິນສົດ; ດຳເນີນການໂຄສະນາເຜີຍແຜ່ນະໂຍບາຍຕ່າງໆກ່ຽວກັບຄົນພິການ ແລະ ຜູ້ອາຍຸສູງ ເພື່ອສ້າງຄວາມຮັບຮູ້, ເຂົ້າໃຈໃຫ້ແກ່ຄົນພິການ ແລະ ຜູ້ອາຍຸສູງ ຢ່າງເປັນປົກກະຕິ, ຕໍ່ເນື່ອງ.
ຄຽງຄູ່ກັບຜົນສໍາເລັດທີ່ກ່າວມາຂ້າງເທິງນັ້ນ ການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດນະໂຍບາຍຕົວຈິງຕໍ່ຜູ້ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕ ໃນໄລຍະຜ່ານມາ ເຫັນວ່າຍັງມີຂໍ້ຄົງຄ້າງຈໍານວນໜຶ່ງທີ່ຈະຕ້ອງໄດ້ເອົາໃຈໃສ່ປັບປຸງແກ້ໄຂ ເປັນຕົ້ນແມ່ນກົນໄກການປະສານງານກ່ຽວກັບການຄົ້ນຄວ້າ ແລະ ເກັບກໍາຂໍ້ມູນແຕ່ລະກຸ່ມເປົ້າໝາຍຍັງບໍ່ຊັດເຈນ, ບໍ່ທັນເປັນລະບົບຄົບຖ້ວນ ແລະ ບໍ່ຄ່ອງຕົວ, ເຮັດໃຫ້ເກີດມີບັນຫາໃນການປະຕິບັດນະໂຍບາຍຊໍ້າຊ້ອນກັນ ຫຼື ບໍ່ຖືກເປົ້າໝາຍ ແລະ ອື່ນໆ; ຂອດການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດນະໂຍບາຍຕໍ່ບາງເປົ້າໝາຍຍັງມີຄວາມຊັກຊ້າ ແລະ ບໍ່ທັນບັນລຸຕາມຄາດໝາຍທີ່ກຳນົດໄວ້; ການສະໜອງດ້ານງົບປະມານຍັງບໍ່ທັນພຽງພໍກັບຄວາມຕ້ອງການຂອງວຽກງານຕົວຈິງ; ບັນ ດານິຕິກໍາ ຫຼື ລະບຽບການກ່ຽວກັບວຽກງານດັ່ງກ່າວເຖິງວ່າຈະມີຫຼາຍ ແຕ່ບາງເນື້ອໃນບໍ່ທັນກໍານົດຈະແຈ້ງ, ບໍ່ທັນຮັດກຸມ ແລະ ຊັດເຈນ ເກີດມີຊ່ອງຫວ່າງໃຫ້ພະນັກງານຈໍານວນໜຶ່ງສວຍໃຊ້ສ້າງຜົນປະໂຫຍດໃຫ້ແກ່ຕົນເອງ; ການປຸກລະດົມຂົນຂວາຍປະຊາຊົນ, ຊັ້ນຄົນຕ່າງໆໃນສັງຄົມໃຫ້ມີສ່ວນຮ່ວມໃນການສະແດງຄວາມກະຕັນຍູຕອບແທນບຸນຄຸນຕໍ່ຜູ້ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິ ປະໄຕ ຍັງບໍ່ທັນແຂງແຮງເທົ່າທີ່ຄວນ.
ໃນຕໍ່ໜ້ານີ້, ຄະນະພັກ-ຄະນະນໍາກະຊວງແຮງງານ ແລະ ສະຫວັດດີການສັງຄົມ ໄດ້ວາງທິດທາງ, ຄາດໝາຍສູ້ຊົນ ແລະ ແຜນວຽກຈຸດສຸມ ຄື: ສືບຕໍ່ປະຕິບັດນະໂຍບາຍສະແດງຄວາມກະຕັນຍູຮູ້ບຸນຄຸນຕໍ່ຜູ້ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕ ແລະ ຜູ້ເສຍອົງຄະຮາກຖານຢ່າງເໝາະສົມ; ຕັ້ງໜ້າປະສານສົມທົບກັບຂະແໜງການ ແລະ ທ້ອງຖິ່ນ ກວດກາຂໍ້ມູນຢ່າງລະອຽດ, ຈັດສັນງົບປະມານໃຫ້ພຽງພໍ, ທັງຊຸກຍູ້ປຸກລະດົມທຸກພາກສ່ວນໃນສັງຄົມປະກອບສ່ວນເຂົ້າໃນວຽກນີ້ໃຫ້ຫຼາຍຂຶ້ນ; ເອົາໃຈໃສ່ຄຸ້ມຄອງ, ກວດກາ ແລະ ຢັ້ງຢືນຜົນງານໃຫ້ຜູ້ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດຮັບໃຊ້ການປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕ ເພື່ອຫັນທີ່ດິນລັດ ແລະ ເຮືອນລັດຄຸ້ມຄອງ ທີ່ຜູ້ກ່ຽວໄດ້ຮັບ
ການອະນຸມັດໃຫ້ອາໄສຢູ່ມາກ່ອນ ໄປເປັນກຳມະສິດສ່ວນບຸກຄົນ; ສືບຕໍ່ກວດກາຂໍ້ມູນບັນຊີລາຍຊື່ ແລະປະຕິບັດນະໂຍບາຍເງິນອຸດໜູນເສຍອົງຄະຍ້ອນການສູ້ຮົບ ແລະ ຮັບໃຊ້ການສູ້ຮົບໃຫ້ຖືກຕາມລະບຽບຫຼັກການ; ປັບປຸງກົນໄກການປະສານງານຂອງຄະນະກຳມະການ ເພື່ອຄົນພິການ ແລະ ຜູ້ອາຍຸສູງແຕ່ລະຂັ້ນໃຫ້ເຂັ້ມແຂງ, ສົ່ງເສີມການພັດທະນາຄຸນນະພາບຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງຄົນພິການ ແລະ ຜູ້ອາຍຸສູງໃຫ້
ດີຂຶ້ນ. ເມື່ອຮອດປີ 2030 ສູ້ຊົນ “ປະຕິບັດນະໂຍບາຍສະແດງຄວາມກະຕັນຍູຮູ້ບຸນຄຸນຕໍ່ຜູ້ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດປະຕິວັດຊາດປະຊາທິປະໄຕ ໃນ 2 ເປົ້າໝາຍ ຈໍານວນທີ່ຢູ່ໃນຖານຂໍ້ມູນ 36.172 ຄົນ, ເປັນເງິນ 575.412 ລ້ານກວ່າກີບ; ປະຕິບັດນະໂຍບາຍອຸດໜູນໃຫ້ຜູ້ເສຍອົງຄະຮາກຖານທີ່ຢູ່ໃນການຄຸ້ມຄອງຕາມລະບຽບການ ໃຫ້ໄດ້ 552 ຄົນ; ຊ່ວຍເຫຼືອ ແລະ ພັດທະນາຄຸນນະພາບຊີວິດ
ຄົນພິການ ໃຫ້ໄດ້ 2.000 ຄົນ ແລະ ຜູ້ອາຍຸສູງ ໃຫ້ໄດ້ 1.000 ຄົນ”[7].
ເພື່ອເຮັດໃຫ້ທິດທາງແຜນການ, ຄາດໝາຍສູ້ຊົນດັ່ງກ່າວໄດ້ຮັບການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດຢ່າງເປັນຮູບປະທຳ ແລະ ມີຜົນສຳເລັດຕາມລະດັບຄາດໝາຍ ຄວນເອົາໃຈໃສ່ ດັ່ງນີ້:
ໜຶ່ງ: ເພີ່ມທະວີການນໍາພາ-ຊີ້ນໍາຂອງຄະນະພັກ-ຄະນະນໍາຂະແໜງແຮງງານ ແລະ ສະຫວັດດີການສັງຄົມທຸກຂັ້ນ ໃນການຄົ້ນຄວ້າ, ເຊື່ອມຊຶມ, ກໍາແໜ້ນ ແລະ ໂຄສະນາເຜີຍແຜ່ແຜນພັດທະນາແຮງງານແລະ ສະຫວັດດີການສັງຄົມຢ່າງເລິກເຊິ່ງ, ກວ້າງຂວາງໃນຂອບເຂດທົ່ວປະເທດ ແນໃສ່ສ້າງຄວາມຮັບຮູ້, ເຂົ້າໃຈ, ມີຄວາມເປັນເອກະພາບໃນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດບັນດາທິດທາງ, ໜ້າທີ່ລວມ, ແຜນວຽກຈຸດສຸມ, ຄາດໝາຍສູ້ຊົນ, ໂຄງການ ແລະ ກິດຈະກຳຕ່າງໆໃນແຕ່ລະດ້ານໃຫ້ມີປະສິດທິຜົນຕາມທີ່ກໍານົດໄວ້.
ສອງ: ຂະແໜງແຮງງານ ແລະ ສະຫວັດດີການສັງຄົມທຸກຂັ້ນ, ລວມທັງບັນດາຂະແໜງການທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ ຕ້ອງເອົາໃຈໃສ່ຈັດຕັ້ງຜັນຂະຫຍາຍບັນດາທິດທາງແຜນການດັ່ງກ່າວ ເປັນແຜນງານ, ໂຄງການລະອຽດ, ຖືກຕ້ອງສອດຄ່ອງກັບສະພາບເງື່ອນໄຂຄວາມເປັນຈິງຂອງແຕ່ລະທ້ອງຖິ່ນ; ມີການຕິດຕາມ, ກວດກາ, ສະຫຼຸບລາຍງານ, ຖອດຖອນບົດຮຽນຢ່າງເປັນປະຈໍາ ແນໃສ່ເຮັດໃຫ້ການປະຕິບັດນະໂຍບາຍຕໍ່ຜູ້
ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດການປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕ ມີຄວາມຖືກຕ້ອງຍຸຕິທໍາ ແລະ ທັນການ.
ສາມ: ເອົາໃຈໃສ່ສ້າງຄວາມເຂັ້ມແຂງໃຫ້ພະນັກງານ-ລັດຖະກອນຂະແໜງແຮງງານ ແລະ ສະຫວັດດີການສັງຄົມ ທັງຢູ່ຂັ້ນສູນກາງ ແລະ ທ້ອງຖິ່ນ ໃຫ້ມີຄວາມຮູ້, ຄວາມສາມາດ, ມີຫົວຄິດປະດິດສ້າງດ້ານວິຊາການ, ລວມທັງການຄົ້ນຄວ້າ ແລະ ນໍາໃຊ້ບົດຮຽນ, ປະສົບການຂອງຕ່າງປະເທດ, ອົງການຈັດຕັ້ງສາກົນ ເຂົ້າ
ໃນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດວຽກງານຕົວຈິງ.
ສີ່: ເພີ່ມທະວີການປະສານງານ ແລະ ແບ່ງຄວາມຮັບຜິດຊອບໃນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດນະໂຍບາຍຂອງອົງການຈັດຕັ້ງແຕ່ຂັ້ນສູນກາງຮອດທ້ອງຖິ່ນໃຫ້ມີຄວາມເປັນເອກະພາບ, ຄ່ອງຕົວ; ຄົ້ນຄວ້າຈັດສັນບຸລິມະສິດເປົ້າໝາຍຕ່າງໆ ເພື່ອແກ້ໄຂນະໂຍບາຍຕາມຄວາມເໝາະສົມ; ປັບປຸງຖານຂໍ້ມູນບັນຊີລາຍຊື່ໃຫ້ເປັນລະບົບຄົບຊຸດ, ຖືກຕ້ອງ, ຊັດເຈນ ແລະ ສາມາດກວດສອບໄດ້.
ຫ້າ: ເອົາໃຈໃສ່ປຸກລະດົມຂົນຂວາຍ, ຊຸກຍູ້ບັນດາຂະແໜງການທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ, ອົງການປົກຄອງທ້ອງຖິ່ນ, ບັນດາພາກສ່ວນເສດຖະກິດ ທັງພາກລັດ ແລະ ເອກະຊົນໃນທົ່ວສັງຄົມໃຫ້ມີສ່ວນຮ່ວມປະກອບສ່ວນທາງດ້ານວັດຖຸ ແລະ ຈິດໃຈ ເພື່ອສະແດງຄວາມກະຕັນຍູຕອບບຸນແທນຄຸນຕໍ່ຜູ້ທີ່ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມ ດີໃນພາລະກິດການປະຕິວັດ ຊາດປະຊາທິປະໄຕ ໃຫ້ຫຼາຍຂຶ້ນກວ່າເກົ່າ.
ການປະຕິບັດນະໂຍບາຍຕໍ່ຜູ້ທີ່ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີໃນພາລະກິດການປະຕິວັດຊາດປະຊາທິປະໄຕ ຖືເປັນວຽກງານໜຶ່ງທີ່ມີຄວາມສໍາຄັນ, ທັງເປັນໜ້າທີ່ການເມືອງທີ່ພັກ-ລັດຖະບານຈະໄດ້ສຸມໃສ່ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດໃຫ້ມີຜົນສໍາເລັດຢ່າງເປັນຮູບປະທຳ ເພື່ອເປັນການສະແດງຄວາມກະຕັນຍູຕອບບຸນແທນ
ຄຸນຕໍ່ພະນັກງານປະຕິວັດອາວຸໂສ, ວີລະຊົນແຫ່ງຊາດ, ນັກຮົບແຂ່ງຂັນ ແລະ ພະນັກງານບໍານານ, ພະນັກງານເສຍອົງຄະ, ພະນັກງານ-ລັດຖະກອນ, ທະຫານ, ຕຳຫຼວດ ຜູ້ທີ່ເສຍສະຫຼະຊີວິດ, ເລືອດເນື້ອ, ເຫື່ອແຮງ, ສະຕິປັນຍາຂອງຕົນເຂົ້າໃນພາລະກິດການປະຕິວັດຊາດ ປະຊາທິປະໄຕ, ທັງເປັນການປະ ກອບສ່ວນຍົກລະດັບຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງເຂົາເຈົ້າໃຫ້ສົມຄູ່ກັບຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີທີ່ພວກເພິ່ນ
ໄດ້ມີຕໍ່ປະເທດຊາດ ແລະ ປະຊາຊົນລາວບັນດາເຜົ່າ, ດັ່ງຄໍາເວົ້າທີ່ວ່າ: “ບໍ່ມີພວກເພິ່ນໃນມື້ນັ້ນ ກໍບໍ່ມີພວກເຮົາໃນມື້ນີ້”./.
[1] ດຳລັດວ່າດ້ວຍການປະຕິບັດນະໂຍບາຍຕໍ່ຜູ້ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີ ໃນພາລະກິດປະຕິວັດຊາດປະຊາທິປະໄຕ, ເລກທີ 57/ລບ, ລົງວັນທີ 27/1/2025, ໜ້າ 1.
[2] ເອກະສານກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຄັ້ງທີ X ພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ, ປີ 2016, ໜ້າ 46.
[3] ເອກະສານກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຄັ້ງທີ XI ພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ, ປີ 2021, ໜ້າ 71.
[4] ແຜນພັດທະນາແຮງງານ ແລະ ສະຫວັດດີການສັງຄົມ 5 ປີ ຄັ້ງທີ V ໄລຍະປີ 2021-2025, ໜ້າ 28.
[5] ດຳລັດວ່າດ້ວຍການປະຕິບັດນະໂຍບາຍຕໍ່ຜູ້ມີຜົນງານ ແລະ ຄຸນງາມຄວາມດີ ໃນພາລະກິດປະຕິວັດຊາດປະຊາທິປະໄຕ, ເລກທີ 57/ລບ, ລົງວັນທີ 27/1/2025, ໜ້າ 1.
[6] ແຜນພັດທະນາແຮງງານ ແລະ ສະຫວັດດີການສັງຄົມ 5 ປີ ຄັ້ງທີ VI ໄລຍະປີ 2026-2030, ໜ້າ 15.
[7] ແຜນພັດທະນາແຮງງານ ແລະ ສະຫວັດດີການສັງຄົມ 5 ປີ ຄັ້ງທີ VI (2026-2030), ໜ້າ 38.
ຂຽນໂດຍ: ທຳມະວົງ ບຸບຜາພອນ
(ວາລະສານອະລຸນໃໝ່ ສະບັບປະຈຳເດືອນກັນຍາ ປີ 2025)